الشيخ السبحاني

57

در سرزمين تبوك (تفسير سوره توبه) (فارسى)

دست مىدهد . در آيات مورد بحث چون لفظ « آيات » همراه با حرف « باء » است ، مفاد آيه چنين مىشود كه آنان با از دست دادن آيات الهى ، كالاى مختصرى را به‌دست آوردند . از اين بيان روشن مىگردد كه راه صحيح در ترجمهء لفظ « اشتراء » در قرآن اين است كه آن را به معناى مبادله و تعويض بگيريم . 5 . در آيهء يازدهم ، عالىترين روح برادرى تجلّى نموده و بار ديگر سيماى بشردوستانهء اسلام ، از طريق مفاد آن نمايان گرديده است و راه را براى بازگشت مشركان به آغوش اسلام ، بازنهاده است و نداى عفو خود را ، كه در آيهء « پنجم » نيز يادآور شده بود ، در اين آيه تكرار مىكند و جنايت‌هاى گذشتهء مشركان را ، كه به كشت و كشتار گروه بىگناه منجر شده بود ، ناديده مىگيرد و مىفرمايد : « فَإِنْ تابُوا وَأَقامُوا الصَّلوةَ وَآتُوا الزَّكوةَ . . . ؛ اگر توبه نمايند و نماز بگزارند و زكات بدهند ، در دين با شما برادرانند . . . » . مقصود از توبه ، همان بازگشت به سوى خداست . هرگاه به مشرك خطاب كنند كه توبه نمايد ، مقصود ترك امورى است كه او را از يكتاپرستى باز مىدارد و به عبارت ديگر ، به خدا و صفات او و پيامبر وى ايمان بياورد ، ولى اگر به فرد با ايمان بگويند كه توبه كند مقصود ترك اعمال زشت و ناهنجارى است كه شايستهء مقام مؤمن نيست ، چنان‌كه مىفرمايد : « وَتُوبُوا إِلَى اللَّهِ جَمِيعاً أَيُّها المُؤْمِنُونَ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ ؛ « 1 » اى گروه با ايمان ، همگى به سوى خدا باز گرديد . . . » . قرآن در اين آيه علاوه بر توبه ، دستور مىدهد كه مشركان نماز بگزارند چنان‌كه مىفرمايد : « وَأَقامُوا الصَّلوةَ ؛ نماز بگزارند » . زيرا نماز ، پيوند انسان با خدا و مظهر شناسايى او و يكى از اركان اجتماعى اسلام است . علاوه براين ، دستور مىدهد كه زكات بدهند چنان‌كه مىفرمايد : « وَآتُوا الزَّكوةَ ؛ زكات مىدهند » . زيرا

--> ( 1 ) . نور ( 24 ) آيهء 31 .